top of page

Yeni Bir Yıl, Kararlar ve Bay Hiçkimse

Eğer Aralık ayında insanların ağzından hangi cümlelerin döküldüğünü ölçebileceğimiz bir sözcükmetremiz olsaydı kuşkusuz ki “artık, bundan sonra, -dan itibaren” kelimeleri üst sıraları zorlardı. Yeni bir yıla girmek ile karar almak arasındaki sıkı ilişkinin canlandırıcı, enerji verici bir tarafı olduğu muhakkak.



Bir psikoterapist olarak rahatlıkla söyleyebilirim ki insanlar terapi hizmeti almak için başvurularını yazın değil daha çok kış aylarında yapıyor. Belli ki iç dünyamızdaki değişim arzusu ile dış dünyadaki takvimsel değişim pek çok kez örtüşüyor. Aralık ayı bu anlamda içimizdeki bir hazırlık durağı ya da geçmişi tam bırakmadığımız ama yeniyi hayal ettiğimiz bir geçiş alanı gibi. Bir çeşit, gelmesi yakın olan o bilinmeyene dair hayaller ile bir ajandanın 365 günle sınırlı yaprakları kadar gerçek bir bitme halinin bir arada olması bu.


2092 yılında dünyada kalmış son ölümlü olan 117 yaşındaki Nemo’nun sonsuz kararlar evreninde paralel yaşamlarını anlatan Mr. Nobody (2009) filminde bir gazeteci Nemo’ya insanların hayatlarının ölümsüz olmadan önce nasıl olduğunu sorar. Nemo gazeteciye “Arabalarımız kirlenirdi. Et yerdik. Mükemmeldi. Çoğunlukla hiçbir şey olmazdı.” der. Nemo bu cümlesiyle zamanın bitebilen, tükenebilen bir şey olmasının o zamanın içindeki sıradanlıkları kıymetli yaptığından bahsediyor gibi. Benzer şekilde, paralel yaşamlarından birinde Nemo zamanın unutulmuşluğunun ve beyhudeliğinin Marsta bulunmanın en kötü yanı olduğunu söyler. Yanında oturan adam ise Marsta yapacak pek bir şey olmadığını, yanına kendini yeterince oyalayacak şey almış olduğunu umduğunu ekler. Oysa biz ölümlülerin dünyasında yeni bir yılın arifesinde yapılacaklar listesi ne kadar da kalabalıktır. Belki de yapılan tüm yeni yıl hazırlıkları bize başlangıçları simgelemesinden çok, bitebilirliği anımsattığı için değişimi arzular oluyoruz. Bu zamana kadar yaptığımız ya da bazen de yapmadığımız şeylerin önümüzdeki yıl için bir telafisini hayal ediyoruz.


yeni yıl yeni karar bay hiç kimse

Mr. Nobody filmi seyirciye her seçimin mümkün olduğunu ve hiçbirinin yanlış ya da doğru olmadığını vurguluyor ancak bu sonsuz ihtimallerin içinde Nemo adeta ismiyle müsemma, belirli bir hikayesi olmayan bir hiç kimseye dönüşüyor. Oysa gerçek hayatta hiç kimseden bir kimseye giden yol her gün verdiğimiz irili ufaklı kararlardan geçiyor. Nemo ergenlik döneminin anlatıldığı bir sahnede hoşlandığı kıza aptallarla yüzmeyeceğini söylüyor fakat yetişkin olduğunda hala o cevabının pişmanlığını taşıyarak “Ne akla hizmet öyle dedim ki?” diyor. Sonrasında öyle demediği ama yine de sonunun istediği gibi gitmediği ikinci bir hayat alternatifini de izliyoruz. Nemo’yla terapi odasında tanışabilseydim kendine sorduğu bu soruyu çok kıymetli bulduğumu söyler ve ardından aklına değil de hangi duygusuna hizmet böyle dedi ki diye sorardım. Belki bunu birlikte merak ettiğimizde, yüzmeyi bilmemekten utandığından bu duygusunu ötekini değersizleştirerek bertaraf ettiğini keşfederdik. Ama her hâlükârda bunu öylesine ya da boşu boşuna söylemediğinden emin olurduk. Ayrıca, filmde Nemo’nun harika yüzdüğü bir alternatif evren izlemiyoruz, sadece Nemo’nun yüzemediğini olduğu gibi ifade etmeyi tercih ettiği bir senaryoyu da izliyoruz. Gerçek hayatta çoğu zaman bu aşamayı atlıyoruz ve yeni yıl planı olarak yapamadığımızı yapabildiğimiz, olduramadığımızı oldurabildiğimiz versiyonlarımız bir seçenek olarak beliriyor zihnimizde. O değişime neden gitmeye ihtiyaç duyduğumuzu, belki de değiştirmek istemediğimizi anlayamadan verilen yeni yıl kararları çok geçmeden romantizm tarihimizde yerini alıyor.


Zamanın geri döndürülemezliğini sorgulayan bu filmde, geleceği önceden görebilse de Nemo’nun paralel evrenlerdeki her seçimi bir kayıpla geliyor. Belki bu kış bahisleri biraz küçülterek hayatımızdaki mevcut kararlarımızla hangi kayıpları göze aldığımız, bu kayıpları bedellerine rağmen sürdürmek isteyip istemediğimiz üzerine kafa yorarak yeni yıla girebiliriz. Böylelikle şimdi olmasa bile yarın, yarın olmasa bile bir öteki gün, eylemlerimiz bir zorunluluktan çok tercihe dönüşme fırsatı taşıyabilir.  


Herkesin kendine bir adım daha yaklaştığı yeni bir yıl olmasını dilerim.

31 görüntüleme

Son Yazılar

Hepsini Gör
bottom of page